Thomasius, Christian: Ernsthaffte, aber doch Muntere und Vernünfftige Thomasische Gedancken und Errinnerungen über allerhand außerlesene Juristische Händel. Vierdter Theil. Halle, 1725.so alle Menschen oder auch alle Christen angehet abschaffen können, oder sich auch solches zu thun jemahls unterstanden hätten. Nun hat aber PufendorffiusNach der Lehre Pufendorffii. diese Abschaffung, derer Möglichkeit und Nutzbarkeit dergestalt dargethan, daß es an besten seyn wird, wenn seine Worte selbsten hergesetzet werden, zumahl sie hiernechst die bißherigen Argumenta zugleich bekräfftigen. Quae causa fuerit, sagt er, de habitu relig. §. 47. ut Christiani primitus disciplinam aliquam sancirent, ob licentiam morum & laxitatem legum civilium inter ethnicos, quo ab hisce morum sanctimonia distinguerentur, supra expositum est. Ea causa, postquam universae civitates ipsis cum Principibus sacra Christiana sunt amplexae, hactenus expiravit, quod non amplius ista morum sanctimonia ad pudorem ethnicis incutiendum faceret, cum hisce exterminatis jam omnes cives ad parem morum puritatem contenderent. Enim vero cum post conversionem totius civitatis haudquaquam cura sanctimoniae remissior esse debeat, jam quaestio surgit: Utrum praestiterit, disciplinam Ecclesiasticam relinquere eo, quo antea fuit, loco; an vero non nihil candem alterare, postquam summi imperantes Ecclesiae accesserunt? ubi posterius utique adserendum videtur, quod non solum illa disciplina tali modo aut per tales exercita, non sit pars essentialis & perpetua Christianismi, sed pro tempore introducta ob vitiosas civitatis leges, moresque; sed &, quia ista facile in abusum trahi, & in genus aliquod imperii invalescere potest, non sine insigni summorum imperantium praejudicio. Quod prohibere uti summis imperantibus jus est, velut convulsioni civitatis ansam praebiturum; ita per eosdem sanctitati morum alia via consuli potest, suppletis legibus civilibus, ac vitiosis ad tribunal pertractis. Neque enim apparet, quare contaminati mores non aeque emendari, peccatoresque pudore suffundi poenis civilibus, quam castigatione Ecclesiastica queant, scandalumque publice datum aeque per illas quam hanc aboleri. Quodsi aliquis dicat, magis profici ad sanctimoniam morum per disciplinam Ecclesiasticam, quam poenas civiles; nam per illam emendari animum, has sustineri posse persistentibus animi sordibus; ei reponimus, hunc effectum non semper (es wäre nicht zu viel gewesen, wenn er gleich gesagt hätte: nunquam) obtineri a disciplina Ecclesiastica, cum & hac quis defungi queat haud correcta animi labe, aut obfirmata in impudentiam fronte. Et in quibusvis delictis, quae poenis fori humani obnoxia sunt, expiatio in foro divino per me- so alle Menschen oder auch alle Christen angehet abschaffen können, oder sich auch solches zu thun jemahls unterstanden hätten. Nun hat aber PufendorffiusNach der Lehre Pufendorffii. diese Abschaffung, derer Möglichkeit und Nutzbarkeit dergestalt dargethan, daß es an besten seyn wird, wenn seine Worte selbsten hergesetzet werden, zumahl sie hiernechst die bißherigen Argumenta zugleich bekräfftigen. Quae causa fuerit, sagt er, de habitu relig. §. 47. ut Christiani primitus disciplinam aliquam sancirent, ob licentiam morum & laxitatem legum civilium inter ethnicos, quo ab hisce morum sanctimonia distinguerentur, supra expositum est. Ea causa, postquam universae civitates ipsis cum Principibus sacra Christiana sunt amplexae, hactenus expiravit, quod non amplius ista morum sanctimonia ad pudorem ethnicis incutiendum faceret, cum hisce exterminatis jam omnes cives ad parem morum puritatem contenderent. Enim vero cum post conversionem totius civitatis haudquaquam cura sanctimoniae remissior esse debeat, jam quaestio surgit: Utrum praestiterit, disciplinam Ecclesiasticam relinquere eo, quo antea fuit, loco; an vero non nihil candem alterare, postquam summi imperantes Ecclesiae accesserunt? ubi posterius utique adserendum videtur, quod non solum illa disciplina tali modo aut per tales exercita, non sit pars essentialis & perpetua Christianismi, sed pro tempore introducta ob vitiosas civitatis leges, moresque; sed &, quia ista facile in abusum trahi, & in genus aliquod imperii invalescere potest, non sine insigni summorum imperantium praejudicio. Quod prohibere uti summis imperantibus jus est, velut convulsioni civitatis ansam praebiturum; ita per eosdem sanctitati morum alia via consuli potest, suppletis legibus civilibus, ac vitiosis ad tribunal pertractis. Neque enim apparet, quare contaminati mores non aeque emendari, peccatoresque pudore suffundi poenis civilibus, quam castigatione Ecclesiastica queant, scandalumque publice datum aeque per illas quam hanc aboleri. Quodsi aliquis dicat, magis profici ad sanctimoniam morum per disciplinam Ecclesiasticam, quam poenas civiles; nam per illam emendari animum, has sustineri posse persistentibus animi sordibus; ei reponimus, hunc effectum non semper (es wäre nicht zu viel gewesen, wenn er gleich gesagt hätte: nunquam) obtineri a disciplina Ecclesiastica, cum & hac quis defungi queat haud correcta animi labe, aut obfirmata in impudentiam fronte. Et in quibusvis delictis, quae poenis fori humani obnoxia sunt, expiatio in foro divino per me- <TEI> <text> <body> <div> <p><pb facs="#f0155" n="147"/> so alle Menschen oder auch alle Christen angehet abschaffen können, oder sich auch solches zu thun jemahls unterstanden hätten. Nun hat aber Pufendorffius<note place="right">Nach der Lehre Pufendorffii.</note> diese Abschaffung, derer Möglichkeit und Nutzbarkeit dergestalt dargethan, daß es an besten seyn wird, wenn seine Worte selbsten hergesetzet werden, zumahl sie hiernechst die bißherigen Argumenta zugleich bekräfftigen. Quae causa fuerit, sagt er, <hi rendition="#i">de habitu relig. §. 47.</hi> ut Christiani primitus disciplinam aliquam sancirent, ob licentiam morum & laxitatem legum civilium inter ethnicos, quo ab hisce morum sanctimonia distinguerentur, supra expositum est. Ea causa, postquam universae civitates ipsis cum Principibus sacra Christiana sunt amplexae, hactenus expiravit, quod non amplius ista morum sanctimonia ad pudorem ethnicis incutiendum faceret, cum hisce exterminatis jam omnes cives ad parem morum puritatem contenderent. Enim vero cum post conversionem totius civitatis haudquaquam cura sanctimoniae remissior esse debeat, jam quaestio surgit: Utrum praestiterit, disciplinam Ecclesiasticam relinquere eo, quo antea fuit, loco; an vero non nihil candem alterare, postquam summi imperantes Ecclesiae accesserunt? ubi posterius utique adserendum videtur, quod non solum illa disciplina tali modo aut per tales exercita, non sit pars essentialis & perpetua Christianismi, sed pro tempore introducta ob vitiosas civitatis leges, moresque; sed &, quia ista facile in abusum trahi, & in genus aliquod imperii invalescere potest, non sine insigni summorum imperantium praejudicio. Quod prohibere uti summis imperantibus jus est, velut convulsioni civitatis ansam praebiturum; ita per eosdem sanctitati morum alia via consuli potest, suppletis legibus civilibus, ac vitiosis ad tribunal pertractis. Neque enim apparet, quare contaminati mores non aeque emendari, peccatoresque pudore suffundi poenis civilibus, quam castigatione Ecclesiastica queant, scandalumque publice datum aeque per illas quam hanc aboleri. Quodsi aliquis dicat, magis profici ad sanctimoniam morum per disciplinam Ecclesiasticam, quam poenas civiles; nam per illam emendari animum, has sustineri posse persistentibus animi sordibus; ei reponimus, hunc effectum non semper (es wäre nicht zu viel gewesen, wenn er gleich gesagt hätte: nunquam) obtineri a disciplina Ecclesiastica, cum & hac quis defungi queat haud correcta animi labe, aut obfirmata in impudentiam fronte. Et in quibusvis delictis, quae poenis fori humani obnoxia sunt, expiatio in foro divino per me- </p> </div> </body> </text> </TEI> [147/0155]
so alle Menschen oder auch alle Christen angehet abschaffen können, oder sich auch solches zu thun jemahls unterstanden hätten. Nun hat aber Pufendorffius diese Abschaffung, derer Möglichkeit und Nutzbarkeit dergestalt dargethan, daß es an besten seyn wird, wenn seine Worte selbsten hergesetzet werden, zumahl sie hiernechst die bißherigen Argumenta zugleich bekräfftigen. Quae causa fuerit, sagt er, de habitu relig. §. 47. ut Christiani primitus disciplinam aliquam sancirent, ob licentiam morum & laxitatem legum civilium inter ethnicos, quo ab hisce morum sanctimonia distinguerentur, supra expositum est. Ea causa, postquam universae civitates ipsis cum Principibus sacra Christiana sunt amplexae, hactenus expiravit, quod non amplius ista morum sanctimonia ad pudorem ethnicis incutiendum faceret, cum hisce exterminatis jam omnes cives ad parem morum puritatem contenderent. Enim vero cum post conversionem totius civitatis haudquaquam cura sanctimoniae remissior esse debeat, jam quaestio surgit: Utrum praestiterit, disciplinam Ecclesiasticam relinquere eo, quo antea fuit, loco; an vero non nihil candem alterare, postquam summi imperantes Ecclesiae accesserunt? ubi posterius utique adserendum videtur, quod non solum illa disciplina tali modo aut per tales exercita, non sit pars essentialis & perpetua Christianismi, sed pro tempore introducta ob vitiosas civitatis leges, moresque; sed &, quia ista facile in abusum trahi, & in genus aliquod imperii invalescere potest, non sine insigni summorum imperantium praejudicio. Quod prohibere uti summis imperantibus jus est, velut convulsioni civitatis ansam praebiturum; ita per eosdem sanctitati morum alia via consuli potest, suppletis legibus civilibus, ac vitiosis ad tribunal pertractis. Neque enim apparet, quare contaminati mores non aeque emendari, peccatoresque pudore suffundi poenis civilibus, quam castigatione Ecclesiastica queant, scandalumque publice datum aeque per illas quam hanc aboleri. Quodsi aliquis dicat, magis profici ad sanctimoniam morum per disciplinam Ecclesiasticam, quam poenas civiles; nam per illam emendari animum, has sustineri posse persistentibus animi sordibus; ei reponimus, hunc effectum non semper (es wäre nicht zu viel gewesen, wenn er gleich gesagt hätte: nunquam) obtineri a disciplina Ecclesiastica, cum & hac quis defungi queat haud correcta animi labe, aut obfirmata in impudentiam fronte. Et in quibusvis delictis, quae poenis fori humani obnoxia sunt, expiatio in foro divino per me-
Nach der Lehre Pufendorffii.
Suche im WerkInformationen zum Werk
Download dieses Werks
XML (TEI P5) ·
HTML ·
Text Metadaten zum WerkTEI-Header · CMDI · Dublin Core Ansichten dieser Seite
Voyant Tools
|
URL zu diesem Werk: | https://www.deutschestextarchiv.de/thomasius_ernsthaffte04_1725 |
URL zu dieser Seite: | https://www.deutschestextarchiv.de/thomasius_ernsthaffte04_1725/155 |
Zitationshilfe: | Thomasius, Christian: Ernsthaffte, aber doch Muntere und Vernünfftige Thomasische Gedancken und Errinnerungen über allerhand außerlesene Juristische Händel. Vierdter Theil. Halle, 1725, S. 147. In: Deutsches Textarchiv <https://www.deutschestextarchiv.de/thomasius_ernsthaffte04_1725/155>, abgerufen am 01.09.2024. |